Wyszukujesz psychologa w Rzeszowie? Nasza poradnia psychologiczna zapewni Ci pomoc!

Cattell i kontekst społeczny – ciąg dalszy

Można stwierdzić, że analiza czynnikowa odgrywa równie istotną rolę w opisywaniu charakteru grupy, jak i w opisywaniu indywidualnej osobowości. Wczesne badania nad charakterem małych grup (Cattell i Wispe, 1948: Cattell, Saunders i Stice, 1953) doprowadziły do określenia czynników o takich nazwach, jak ekstrawertywna reaktywność a wycofanie się, oświecone, realistyczne odprężenie a skrzętna, sztywna agresywność, energiczna, zdecydowana celowość a nieśmiałe nieprzystosowanie, brak pewności siebie w komunikowaniu się wewnętrznym itd. Dysponując takimi zmiennymi charakteru grupowego oraz środkami ich obiektywnego mierzenia, można badać zależności między przynależnością do grup różniących się pod względem tych wymiarów a indywidualnymi osobowościami określonymi za pomocą cech źródłowych, które omówiliśmy poprzednio.

Cattell (1949) przedstawił także zbiór wymiarów służących do opisania charakteru narodowego. Przeprowadził on analizę charakteru 70 narodów, posługując się 72 różnymi miarami, i otrzymał 10 czynników. Spośród nich tylko osiem zdawało się mieć jasne znaczenie: były to: wielkość, presja kulturowa, oświecona obfitość, rozsądna pracowitość, silny i samowolny porządek, mieszczaństwo – filisterstwo, buddyzm – „mongolizm” (Mongolism) oraz integracja kulturowa i morale. Wiele (aczkolwiek nie wszystkie) z tych czynników charakteru narodowego pojawiło się w następnych analizach czynnikowych zmiennych ekonomicznych i kulturowych, które to analizy dotyczyły poszczególnych narodów bądź większej ich liczby (Cattell i Adelson, 1951: Cattell, 1953: Cattell i Gorsuch, 1965).

Cattell zestawił swe idee dotyczące związku między indywidualną osobowością a charakterem grupowym w 28 twierdzeniach, które zostały przedstawione w obszernym artykule teoretycznym (1961) i w rozdziale książki (1966b). Dochodzi on do wniosku, że w tym związku między indywidualnymi osobowościami członków grupy a charakterem grupy pośredniczą zmienne struktury grupowej, z których najpełniej omówiona została rola. Wśród wymiarów charakteru grupowego wyróżnił podzbiór wymiarów synergicznych (syrtergic dimensions), które dla grupy są tym, czym dla jednostki są cechy dynamiczne. Ponadto dla synergii grupowej można napisać równanie specyfikacyjne w kategoriach zainteresowań indywidualnych członków grupy.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.