Wyszukujesz psychologa w Rzeszowie? Nasza poradnia psychologiczna zapewni Ci pomoc!

ERIK H. ERIKSON CZ. II

Niewątpliwie najistotniejsze osiągnięcia Eriksona to: 1) psychospołeczna teoria rozwoju, z której wyłania się rozszerzona koncepcja ego, 2) badania psychohistorycz- ne, które ilustrują jego teorię psychospołeczną na przykładzie biografii sławnych ludzi.

Ważne jest, by czytelnik pamiętał, co oznacza przymiotnik „psychospołeczny”, gdy używa się go w odniesieniu do rozwoju. Oznacza on zwłaszcza to, że stadia życia człowieka od urodzenia do śmierci są ukształtowane przez wpływy społeczne wchodzące w interakcję z fizycznie i psychologicznie dojrzewającym organizmem. Według słów Eriksona istnieje wzajemne dostosowanie jednostki i środowiska, to jest zdolności jednostki do utrzymywania stosunków z coraz bardziej rozszerzającą się przestrzenią życiową złożoną z ludzi i instytucji – z jednej strony, oraz gotowości tych ludzi i instytucji do włączenia jej w prowadzoną nieustannie działalność kulturową – z drugiej (1975, s. 102).

Erikson nie zmierza do tego, aby jego psychospołeczna teoria rozwoju zajęła miejsce psychoseksualnej teorii Freuda bądź teorii rozwoju poznawczego sformułowanej przez Piageta. Uznaje on, że tamte teorie dotyczą innych aspektów rozwoju. Ponadto należy zauważyć, że w odróżnieniu od teorii Freuda i Piageta, które nie obejmują wieku dojrzałego, podobnie jak interpersonalna teoria rozwoju sformułowana przez Sullivana (zob. rozdz. 5), teoria Eriksona dotyczy całego okresu życia jednostki, ze starością włącznie. Trzeba też podkreślić, że system Eriksona, podobnie jak systemy Freuda, Piageta i Sullivana, jest teorią stadialną (stage theory), co oznacza, iż określa ona mniej lub bardziej dokładnie, w jakim wieku nowe formy zachowania pojawiają się w odpowiedzi na nowe oddziaływania społeczne oraz w wyniku zmian związanych z dojrzewaniem. Nie wszystkie teorie rozwoju muszą być teoriami stadialnymi. Na przykład teoria warunkowania sprawczego sformułowana przez Skinnera zakłada, że rozwój jest ciągły, a nie skokowy.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.