Wyszukujesz psychologa w Rzeszowie? Nasza poradnia psychologiczna zapewni Ci pomoc!

Popęd – ciąg dalszy

Popęd jest to określona ilość energii psychicznej lub – według słów Freuda – „miara wymaganej od psychiki pracy” (1905a, s. 168). Wszystkie popędy razem wzięte stanowią ogólną sumę energii psychicznej, będącej do dyspozycji osobowości. Jak już wspomnieliśmy, id jest zbiornikiem tej energii, a zarazem siedliskiem instynktów. Id można uważać za generator energii psychicznej, niezbędnej dla różnorodnych operacji osobowości. Energia ta czerpana jest oczywiście z metabolicznych procesów organizmu.

Popęd ma cztery charakterystyczne cechy: źródło, cel, przedmiot i siłę. Źródło zostało już zdefiniowane jako pewien stan organizmu, czyli potrzeba. Celem jest usunięcie pobudzenia organizmu. Na przykład celem popędu głodu jest usunięcie niedoboru pokarmu, co realizuje się oczywiście przez jedzenie. Całą aktywność, która zachodzi między pojawieniem się pragnienia i jego spełnieniem, określa się łącznie jako przedmiot (obiekt) popędu. Innymi słowy: termin „przedmiot” odnosi się nie tylko do tej rzeczy czy stanu, które zaspokoją potrzebę, lecz obejmuje także całe zachowanie zmierzające do uzyskania tej niezbędnej rzeczy lub stanu. Gdy na przykład człowiek jest głodny, wówczas zwykle musi wykonać wiele działań, zanim osiągnie ostateczny cel – jedzenie.

Siła popędu to jego intensywność, o której decyduje natężenie potrzeby. W miarę powiększenia się niedoboru pokarmu wzrasta odpowiednio siła popędu, aż do punktu, w którym pojawia się osłabienie fizyczne.

Rozpatrzmy teraz pokrótce niektóre implikacje takiego ujęcia popędu. Po pierwsze, model zaproponowany przez Freuda jest modelem redukcji napięcia. Aktywność człowieka jest wynikiem działania wewnętrznych czynników pobudzających i zanika, gdy tylko odpowiednie działanie zlikwiduje lub zmniejszy pobudzenie. Oznacza to, iż cel popędu ma w istocie charakter regresy wny, ponieważ przywraca on daną osobę do uprzedniego stanu, takiego który istniał przed pojawieniem się tego popędu. Ten stan uprzedni, do którego powraca osobowość, jest stanem względnego spokoju. Popęd określa się także jako konserwatywny lub zachowawczy, ponieważ jego celem jest zachowanie równowagi organizmu przez usuwanie zaburzających ją pobudzeń. Możemy więc przedstawić popęd jako proces, który powtarza się tyle razy, ile razy występuje cykl zdarzeń rozpoczynający się pobudzeniem, a kończący się uspokojeniem. Ten aspekt popędu Freud nazwał przymusem powtarzania. Osobowość zmuszona jest powtarzać ciągle od nowa ten nieunikniony cykl od pobudzenia do spokoju. (Terminu „przymus powtarzania” używa się także dla określenia utrzymującego się uporczywie zachowania, które występuje wtedy, gdy środki zastosowane w celu zaspokojenia potrzeby nie są całkiem odpowiednie. Dziecko może ssać uporczywie swój kciuk, gdy jest głodne.).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.