Wyszukujesz psychologa w Rzeszowie? Nasza poradnia psychologiczna zapewni Ci pomoc!

Temat determinacji zdolności

Podobny punkt widzenia znajdujemy u B. G. Ananiewa (1962), który uważa, że w badaniu zdolności nie wolno ograniczać się do stopnia przyswojenia wiadomości, nawyków i’umiejętności z zakresu określonych przedmiotów szkolnych. „Bezpośredni efekt” nauczania nie jest wprost powiązany ze zdolnościami ogólnymi. Według Ananiewa, należy badać wyuczalność, tj. podatność dziecka na nauczanie. A zatem to, co A. N. Leon- tiew traktuje jako wynik „formalny”, S. L. Rubinsztejn i B. G. Ananiew uważają za podstawę rozwoju zdolności.

Sprzeczne wypowiedzi na temat determinacji zdolności można znaleźć w monografii A. G. Kowalewa i W. N. Miasiszczewa poświęconej zdolnościom. Z jednej strony autorzy twierdzą, że „rozwój umysłowy zabezpieczają przede wszystkim warunki zewnętrzne sprzyjające kształtowaniu działania. Dlatego właśnie w tym punkcie teoria uzdolnień wrodzonych jest najmniej ugruntowana” (1960, s. 64). Z drugiej strony podkreślają oni, że „głównym warunkiem zdolności jest oczywiście aspekt czynnościowy, tzn. fizjologiczny” (1960, s. 80).

Z przytoczonych tu cytatów wynika, że w pierwszym przypadku za najważniejszy czynnik w rozwoju zdolności uważa się warunki zewnętrzne, zaś w drugim – wewnętrzne. W psychologii radzieckiej już zupełnie oczywiste jest twierdzenie o wiodącej roli przyswojenia doświadczenia społecznego (tj. wiadomości, umiejętności i nawyków) w rozwoju zdolności. Nie wolno jednak rozpatrywać tego w oderwaniu od wrodzonych danych osobowości. Słusznie pisze G. S. Kostiuk: zdolności ludzkie „stanowią jedność tego, co naturalne i co społeczne, tego, co wrodzone i co nabyte”. Dlatego „nie sposób się zgodzić z podziałem zdolności ludzkich na dwie grupy: zdolności wrodzonych czy naturalnych, biologicznych co do swej istoty, i zdolności spe- cyficznie ludzkich, o pochodzeniu społeczno-historycznym” (1960, s. 14). „Natura – pisze G. S. Kostiuk – działa nadal, w zmienionej formie, w specyficznie ludzkich zdolnościach, przejawia się ona w najbardziej skomplikowanych układach odruchowo- warunkowych, które stanowią mechanizm fizjologiczny tych zdolności” (tamże).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.