Wyszukujesz psychologa w Rzeszowie? Nasza poradnia psychologiczna zapewni Ci pomoc!

Zasada klasyfikacji zjawisk psychicznych

Metodami, którymi posługuje się w swoich badaniach psychologia opisowa, zajmiemy się w dalszym ciągu: Obecnie podsumujmy uzyskane wyniki badań nad zjawiskami psychicznymi, ich klasyfikacją i poznaniem. Scharakteryzowaliśmy wyżej za Brentaną zjawiska psychiczne jako przedstawienia lub jako zjawiska mające przedstawienia za podstawę. Podstawowe zjawisko psychiczne to przedstawienie: na nim opierają się sądy i akty emocjonalne, te zaś stanowią zjawiska sui generis, nieredukowalne do prostych przedstawień. Zjawiska psychiczne charakteryzują się intencjonalnością, tj. skierowaniem na przedmiot, czyli immanentną przedmiotowością. Przedmiot zjawisk psychicznych niekoniecznie należy rozumieć jako coś realnego. Zjawiska psychiczne dostępne są poznaniu „samocieleśnie” w spostrzeżeniu wewnętrznym. W przeciwieństwie do spostrzeżenia zewnętrznego, w którym dane są zjawiska fizyczne, spostrzeganie wewnętrzne posiada przywilej nieomylności, tzn. towarzyszy mu poczucie oczywistości. Wyprowadza się stąd wniosek, że zjawiska psychiczne, będące przedmiotem spostrzeżenia wewnętrznego, istnieją nie tylko fenomenalnie, lecz także rzeczywiście, w przeciwieństwie do zjawisk fizycznych, które istnieją tylko fenomenalnie. Do tych cech różnicujących oba typy zjawisk dołącza się jeszcze twierdzenie o nierozciągłym charakterze zjawisk psychicznych. Przyznanie zjawiskom fizycznym jedynie charakteru fenomenalnego skłoni następnie Brentanę do przekonania, że twierdzeniu o istnieniu świata zewnętrznego przypada jedynie wysoki stopień prawdopodobieństwa, który nigdy nie może przejść w pewność. Istnienie świata zewnętrznego danego w spostrzeżeniu zewnętrznym jest tylko wysoce prawdopodobną hipoteizę. Pogląd ten jedynie tu sygnalizuję, jako konsekwencję brentanowskiego zróżnicowania zjawisk psychicznych i fizycznych.

Zasada klasyfikacji zjawisk psychicznych oparta została na intuicji trzech odmian świadomości wewnętrznej, czyli trzech sposobów, na jakie akty mogą być własnymi przedmiotami wtórnymi, przedmiotami spostrzeżenia wewnętrznego. Tak więc własne przeżycia możemy sobie przedstawiać (stąd niezwykle ważna koncepcja sądów przedstawionych, będąca dla Twardowskiego podstawą teorii pojęć, a dla Meinonga teorii supozycji): możemy nasze akty spostrzegać tj. wydawać o nich sądy, możemy wreszcie akty psychiczne odczuwać. Akty psychiczne, dzięki świadomości wewnętrznej, nierozdzielnie z nimi związanej, a nie będącej czymś w rodzaju obserwacji zewnętrznej, mogą się wzajemnie przeplatać i łączyć. Przedstawianiu, obecnemu np. w kontemplowaniu piękna, towarzyszą akty emocji, podobnie przedstawienie łączy się z wydawaniem sądów np. estetycznych. Zawsze jednak przedstawienie, jako podstawowa odmiana świadomości – stanowi bazę wszystkich innych aktów.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.